მთავარი » ჯანმრთელობა

სტომატიტი

ჟურნალისტი: | გამოქვეყნებულია: 26.08.20133 კომენტარი | 16,609 ნახვა

სტომატიტი ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული სტომატოლოგიური დაავადებაა, რომელიც ნებისმიერი ასაკისა და სქესის ადამიანს შეიძლება დაემართოს. სტომატიტი მეტად მტკივნეული და უსიამოვნო პათოლოგიაა, რომლის არსებობაც ძალიან დიდ დისკომფორტს უქმნის პაციენტს. სტომატიტი კონკრეტულად დაავადების შესახებ “ამბიონს” ექიმი-სტომატოლოგი ნინო თაქთაქიშვილი ესაუბრება:

- როგორი დაავადებაა სტომატიტი?

სტომატიტი პირის ღრუს ლორწოვანი გარსის ანთებადი დაავადებების საერთო სახელია. ყველაზე მეტად ვლინდება მტკივნეული ეროზიებისა და წყლულების სახით. ხშირად გვხვდება გინგივიტთან ერთად, რასაც გინგივოსტომატიტი ეწოდება. სტომატიტის მიზეზები სხვადასხვაა. ზოგჯერ სტომატიტი სისტემური დაავადებების გამოვლინებაა: პემფიგუსი, სტრეპტოდერმია, სისტემური სკლეროდერმია, წითელი ბრტყელი ლიქენი, იმუნოდეფიციტი. საბედნიეროდ, ასეთი სტომატიტები იშვიათია და მათი მკურნალობით დაკავებულნი არიან შესაბამისი პროფილის სპეციალისტები.

- როგორ ვითარდება სტომატიტი?

ლორწოვანის დამწვრობა ცხელი და ცხარე საკვებით – ასეთი სტომატიტი მალე გადის, რა თქმა უნდა, თუ რეგულარულად არ მიირთმევთ მდუღარეს.

ალერგიული რეაქციები საკვებზე, სამკურნალო პრეპარატებზე, კოსმეტიკაზე – ასეთ დროს სტომატიტის მკურნალობა ან ჭიანურდება, ან მიმდინარეობს მუდმივი რეციდივების სახით. ალერგოლოგის კონსულტაცია დაგეხმარებათ ალერგენის გამოვლენაში და აგაცილებთ სტომატიტის განვითარებას.

ლორწოვანი გარსის მექანიკური დაზიანება – საკვებით, მოტეხილი კბილებით ტრავმირება, ცუდად მორგებული პროტეზები. ტრავმირებით გამოწვეული სტომატიტი გაივლის რამოდენიმე დღის განმავლობაში.

სტომატიტის ინფექციური მიზეზები – ხშირია ჰერპესული სტომატიტები. კანდიდოზური სტომატიტი ხშირად უვითარდებათ ბრონქიალური ასთმით დაავადებულებსა და მათ, ვინც სარგებლობს გლუკოკორტიკოსტეროიდების შემცველი ინჰალატორებით.

პირის ღრუში პათოლოგიური მიმდინარეობის ტიპის მიხედვით სტომატიტები იყოფა:
• კატარალური
• წყლულოვანი
• აფთოზური

კატარალური სტომატიტის დროს ანთება ეხება ლორწოვანი გარსის მხოლოდ ზედა ფენას. წყლულოვანი ფორმის დროს ანთება ვრცელდება ლორწოვანის ღრმა ფენებში.

აფთოზური სტომატიტის დროს ჩნდება მრავლობითი მრგვალი ფორმის დეფექტები ლორწოვან გარსზე. თუკი სტომატიტი ხშირად გიჩნდებათ, ან დიდხანს არ გადის, აუცილებლად მიმართეთ სტომატოლოგს. ჩვეულებრივ, სტომატიტის მკურნალობა შესაძლებელია დამოუკიდებლად. დაავადების ხანგრძლივობის მაქსიმალურად შესამცირებლად აუცილებელია დავიცვათ დიეტა. მოერიდეთ ქიმიურ და მექანიკურ გამღიზიანებლებს.

ჰერპესულ სტომატიტს ახასიათებს რიგი თავისებურებები. თავდაპირველად ლორწოვანის მონაკვეთი წითლდება, შემდგომ მასზე ჩნდება პატარა ბუშტუკები (ვეზიკულები) გამჭვირვალე შიგთავსით. ვეზიკულები 2-3 დღეში სკდება და შიშვლდება წითელი, შესიებული ზედაპირი. ჰერპესული სტომატიტის სამკურნალოდ ექიმი ნიშნავს ანტივირუსულ და იმუნომაკორექტირებელ პრეპარატებს. ჰერპესული ინფექციის რეციდივების დროს ავადმყოფის ზოგადი მდგომარეობა ,როგორც წესი, არ იცვლება, თუმცა ზოგჯერ შეიძლება წინ უძღოდეს ზოგადი სისუსტე,სუფებრილური ტემპერატურა,უმადობა,უმეტესად რეგიონალური ლიმფური კვანძების რეაქცია არ აღინიშნება, ტკივილი, რომელიც საკვების მიღების დროს ძლიერდება.

– მკურნალობა:

აუცილებელია, პირველ რიგში, პირის ღრუს ჰიგიენა, ვინაიდან პათოგენური ბაქტერიები უფრო ამძიმებენ სტომატიტის მდგომარეობას. შეხორცების დასაჩქარებლად და შემდგომი ინფიცირებისაგან დასაცავად კარგია გვირილის, სალბის, კალენდულას, მუხის ქერქის სავლებები. შესაძლოა სუსტი ქიმიური ანტისეპტიკების გამოყენებაც – ქლორჰექსიდინი, ფურაცილინი. ექიმის დანიშნულებით იხმარება სპეციალური შემახორცებელი გელები, ანტიმიკრობული ან ანტიალერგიული პრეპარატები. ტემპერატურის შემთხვევაში ინიშნება სიცხის დამწევი პრეპარატები (ანტიბიოტიკებს არ ვუნიშნავთ). სითხეები – რაც შეიძლება მეტი: წყალი, ჩაი, ახალი ხილის კომპოტები, გაზგასული სასმელები. ასეთ დროს უნდა ერიდოთ პირის ღრუს დამატებით გაღიზიანებას, უარი თქვათ ყავაზე, ციტრუსებზე, ცხარე სანელებლებზე, თხილსა და კაკალზე, შოკოლადზე, მარწყვზე. საკვები უმჯობესია მიირთვათ ცივი, ან ოთახის ტემპერატურისა, პროდუქტები უნდა იყოს რბილი – პიურე, ფაფები, ბანანი, გახეხილი ვაშლი. აკრძალულია მჟავე, მწარე და მარილიანი საკვები, ალკოჰოლის შემცველი სითხეები, თამბაქოს წევა.

- ექიმის რჩევა

აუცილებელია პირის ღრუს სანაცია, ყველა დაზიანებული კბილის დაბჟენა, საჭიროების შემთხვევაში – მათი ექსტრაქცია (ამოღება), ნადების მოცილება. კბილები დღეში ორჯერ უნდა გავიხეხოთ. მნიშვნელოვანია კბილების სწორად წმენდა, ჯაგრისის სწორად შერჩევა და მისი ცვლა ორ თვეში ერთხელ. საკვების ყოველი მიღების შემდეგ აუცილებელია რომელიმე ანტისეპტიკური ხსნარის გამოვლება.თუ თვითმკურნალობას მიმართავთ და ამის მიუხედავად 10- 14 დღის შემდეგ წყლული არ გაქრება, დაუყოვნებლივ მიმართეთ ექიმს, რადგან არასწორმა მკურნალობამ შესაძლოა უფრო გაართულოს მდგომარეობა, თანაც წყლული ხშირად ამა თუ იმ სისტემურ დაავადებას ახლავს თან და მხოლოდ ადგილობრივი საშუალებებით, სავლებებითა თუ მალამოებით ვერ განიკურნება.

დავით დანელია


სტატიაზე ვრცელდება მედიაჰოლდინგ "ამბიონის" საავტორო უფლებები

3 კომენტარი »

დატოვეთ კომენტარი!

გთხოვთ ყურადღებით შეავსოთ აუცილებელი ველები.

"გაუფრთხილდი ენას: იგი ხშირად წარმოთქვამს იმას, რისი დაფარვაც უმჯობესი იქნებოდა," - წმ. ნილოს სინელი.